tibbi ve aromatik bitkiler ile icecekler

Tıbbı ve Aromatik Blog

Kompost Nedir?

<b>Kompost</b> Nedir?

İçerisinde birden fazla bitki besini barındıran gübrelere kompost gübre denir. Kullanıcılara zamandan, iş gücünden ve maliyetten tasarruf ettiren bu gübrelerin içeriğinde çoğunlukla azot, fosfor ve potasyum bulunur. Bunlara ilaveten mikro elementler de kompost gübrede yer alır.

tibbi ve aromatik bitkilerle cilt bakımı

Kompost gübre aynı zamanda doğal gübre olarak da adlandırılır. Bunun nedeni ise doğal gübre sınıfında yer almasını sağlayan organik bileşenlere sahip olmasıdır. Bu bileşenler doğada bulunan bitki ve hayvanların kalıntılarından oluşmaktadır. Dolayısıyla kompost gübre, doğal gübre sınıfındadır ve bitkilerin organik olarak yetiştirilmesinde önemli bir görev görür.

Doğadaki hayvansal ve bitkisel canlı kalıntıları normalde aktif olan kalıntılardır. Bunlar toprağa karışır ve bir dönüşüm süreci gerçekleşir. Bu dönüşüm süreci toprak olarak sınıflandırılır. Dolayısıyla içerdiği besin değerleri ile son daha verimlidir.

Organik Tarımcılık

Organik tarımcılık olarak adlandırılan yetiştiricilik  faaliyetlerinde kullanılır. En basitinde evinde yada ev önündeki bir bahçedeki bitkilerin yetiştirilmesinde de kullanılarak daha verimli olarak bitkiler yetiştirilebilmektedir.

Kompost Nasıl Hazırlanır ?

Not: Aşağıda bilgileri verilen adımlar bitki türüne, alanına ve çeşitli kriterlere göre farklılık gösterebilir.

  1. Bahçenizde düz bir alan seçimi yapın,

  2. Toprak hacmi için 1m3, taban alanı için 1m2 değerlerini sağlayın,

  3. Taban kısmında çalılar, samanlar, yaprak döküntüleri gibi kalıntılar olmalıdır .

  4. Kompost içeriğini hazırlamak; bahçe çöpleri, kuru yapraklar, mutfak atıkları, kurumuş otlar ve benzeri yeşil artıklardır. 

  5. Kompostum olgunlaşmasını sağlamak; 1 yeşile oranla 3 kahverengi malzeme karıştırılmalıdır. Sulandırılmalıdır yapış yapış olması yeterlidir.

  6. Nem durumunu sağlamanız gerekiyor. Bunun için az neme karşılık sıvı eklemek, fazla neme karşılık ise malzeme eklemek gerekecektir.

  7. 5 gün bekleyin  daha sonra  karıştırın ve 2 gün arayla bu işlemi  yapmaya devam edin.

  8. Bu işlemler yaklaşık 3 ay devam ettirildiğinde humuslu ve aynı zamanda organik toprağınız hazır olacaktır

Kompost Uygulama

Uygulayacağınız tarifi nasıl olursa olsun, özelliklede ev alanları için bahçenizin uygun bir köşesini kullanmalısınız. Ev içerisinde alanın hijyeniği bozulabilir ve böceklenme meydana gelebilir. Bazı kompostlar uygun malzemeler katıldığında ayrıca gübreye ihtiyaç duymazlar. 

Sizler sahip olduğunuz bahçeniz yada evinizdeki küçük bir alan için bitki yetiştirmeyi amaçlıyorsanız, bu doğrultuda uygun bir kompost hazırlamalısınız. (1)

İlginizi çekebilir: Tıbbi ve Aromatik Bitki Komisyonu Kuruldu

Kompost, gübre değildir. Gübre toprağa bitkilerin gelişmesi için gerekli besin maddesi kazandırırken kompost, toprağın (zeminin) yapısal düzenini sağlar. Ancak kompost içerisine belli oranlarda Azot, Fosfor, Potasyum (N, P, K) ilavesi ile üstün kalitede gübre eldesi mümkün olabilmektedir. (2)

Kompost’un Faydaları Nelerdir ?

Organik atıklar tekrar dönüşüme dahil edilerek değerlendirilmiş olur.

Çöpe atılan ve değerlendirilmeten bitki ve hayvan kaynaklı atıklar birikerek veya yakılarak kirlilik yaratmaktadırlar. Ancak, doğal süreçler sayesinde oldukça faydalı ve değerli bir kaynağa dönüşümü oldukça basittir. Sorunun kendisi aslında çok değerli bir çözümün de parçası haline getirilebilir.

Toprağın pH dengesini düzenler.

Toprağın pH seviyesi fazla yüksek veya düşük olduğunda bitkilerin besinleri kullanması zorlaşabilir. Bol miktarda kompost eklenen toprakta bitkilerin ihtiyaç duydukları pH seviyesi daha geniş bir aralığa yayılacağı için beslenme için daha esnek koşullar ortaya çıkmış olacaktır.

Toprak yapısını iyileştirir ve zenginleştirir.

Agregat sağlar. Özellikle çok killi, kumlu topraklardaki organik madde miktarını artırmaktadır ve böylelikle toprağın nefes almasını sağlar.

Toprağın havalanmasını sağlar.

Toprak yüzeyinde havadar bir katman oluşmasını sağlayarak çeşitli toprak canlılarının hareket etmesini kolaylaştırır.Böylelikle toprak rahatça nefes alır ve yetiştirdiğiniz bitkilerin köklerinin potasyum alımı kolaylaşır.

Topraktaki toksinleri nötralize eder.

Kompost bitkilerin kökleriyle alamayacağı bir forma dönüşen ve sabitlenen toksik maddeler ve ağır metallerce ciddi oranda kirlenmiş toprağın rehabilitasyonunu gerçekleştirebilmektedir.

Yağışın az olduğu ya da hiç olmadığı dönemlerde topraktaki nemi korur ve buharlaşmayı azaltır.

Kompost, topraktaki fazla suyu emer ve yağmurun neden olduğu erozyonu engeller. 100 kg humus, yaklaşık 195 kg suyu muhafaza edebilmektedir.

Bitkilerin besin edinimi kolaylaşır.

Tuz formundaki sentetik gübreler suyla karıştığında bitkilerin doğrudan alabileceği bir forma dönüşür ve bitkilerin emilimi için bir zorlama durumu ortaya çıkar. Bitkiler tarafından emilimi gerçekleşemeyen fazlalık ise toprağın altına sızarak yer altı sularının kirlenmesine yol neden olmaktadır. Bu durumuna çare olarak kompost, bitkilerin istediği zamanda ve formda alabilecekleri besin maddelerini içerdiği için sadece besin kaynağı değil, aynı zamanda besin deposu özelliği de taşımaktadır.

Büyümeyi hızlandırır ve bitkileri güçlendirir.
Çok düşük yoğunlukta bile olsa topraktaki humus sayesinde bitki gelişimi hızlanmaktadır. (3)

Kaynak : (1)Tuzyapgeridonusum

(2) – TÜRKTOB / https://www.turktob.org.tr/tr/kompost-ve-kompostlastirma-nedir/5026

(3) – Yoldan Çıktım / https://yoldanciktim.com/siyah-altin-kompost-nedir-nasil-hazirlanir/

Kaynaklar »»
türkiye'nin tıbbi ve aromatik bitkiler ansiklopedisi